Güncellendi:
Dün “yufka yürekli” olmaktan bahsettim ya hani… O yazıyı yazdıktan sonra kütüphanemde bununla ilintili bir kitaptaan bah
Dün “yufka yürekli” olmaktan bahsettim ya hani… O yazıyı yazdıktan sonra kütüphanemde bununla ilintili bir kitaptaan bahsetmediğimi hatırladım ona değinmek istiyorum: Elaine Aron’un “Hayli Duyarlı Kişi” (The Highly Sensitive Person) kitabına.
Üye değilseniz bu linkten ücretsiz okuyabilirsiniz.
Kendini Arayan Insan + Hayli Duyarlı Kişi: Hassas Ruhlar Için Kılavuz
Açık konuşayım, okurken biraz boğuştuğum bir kitaptı. Çevirisi, o İngilizcedeki akıcılığı tam verememiş, bazı cümleleri anlamak için iki kere okumam gerekmişti. Ama tüm o çeviri kazalarına rağmen, satır aralarında parlayan o hakikat, benim gibi hayatı “derisiz” yaşayanlar için bir can simidi gibiydi. (İngilizce halinin daha iyi olduğunu okuyanlardan biliyorum çünkü okurken epey zorlandım onu bilin olur da okumak isterseniz :) sonra kızmayın bana )
Kitap, yıllardır “Acaba bende bir sorun mu var?”, “Neden herkesin umursamadığı şeyler beni darmadağın ediyor?” sorularıma bilimsel bir yanıt veriyordu: HSP (Highly Sensitive Person).
Yani Türkçesiyle; Hayli Duyarlı Kişi.
“Bozuk Değilsin, Sadece İnce Ayarlısın”
Yıllarca bize “alıngan”, “kırılgan”, “zor” dediler. Oysa Elaine Aron diyor ki; bu bir kusur değil, nörolojik bir özellik. Sinir sistemimiz, diğer insanlara göre daha fazla veriyi işliyor.
Bir odaya girdiğimizde sadece insanları görmüyoruz; ışığın açısını, ortamdaki gerginliği, birinin ses tonundaki o milimetrik titremeyi de duyuyoruz. Haliyle işlemcimiz (beynimiz) diğerlerinden daha çabuk ısınıyor, daha çabuk yoruluyor.
Eğer siz de kalabalık bir AVM’den sonra dayak yemiş gibi hissediyorsanız, şiddet içeren bir film izlediğinizde günlerce etkisinden çıkamıyorsanız veya birinin size “biraz sesini yükseltmesi” dünyanızı başına yıkıyorsa; hoş geldiniz kulübe.
Kitaptan ve kendi tecrübelerimden süzdüğüm, arasından cımbızla ayıkladığım o küçük Kullanma Kılavuzu’nu buraya bırakıyorum. Belki benim gibi hisseden bir ruhun işine yarar:
1. “Şarjın Çabuk Bitiyor, Kabul Et” Bizim pilimiz, diğerleri gibi değil. Çok veri işlediğimiz için çabuk tükeniyoruz. Kendini başkalarıyla kıyaslama. Onlar 5 saat o partide kalabilir, sen 2. saatte “Benim gitmem lazım” diyorsan, git. Bu senin hakkın.
2. “Kabuğuna Çekilmek İyileştirir” Bazen sadece karanlık bir odada, sessizlikte durmaya ihtiyacın olacak. Buna “depresyon” diyorlar bazen. Hayır, bu sadece sistemin “yeniden başlat” (restart) tuşu. O mağaraya gir ve dinlen.
3. “Hayır Demek Bir İlaçtır” Başkalarının duygularını sünger gibi emdiğimiz için, onları kırmamak adına kendimizi feda etmeye meyilliyiz. (Dünkü yufka yürek meselesi). Ama “Hayır” demek, hassas bir ruhun en güçlü kalkanıdır. Sınır çizmek, bencillik değil, öz bakımdır.
4. Sanat ve Doğa Senin Benzinindir Sıradan bir insan için güzel bir manzara sadece “güzel”dir. Bizim içinse bir ibadettir, bir şifadır. Ruhu beslemeyi ihmal etme. Seni ağlatan o şarkıdan, seni büyüleyen o tablodan kaçma.
Dünya çoğunlukla çekiçler için tasarlanmış. Vuruyorsun, ses getiriyor, sağlam duruyor. Biz ise keman gibiyiz. Nariniz, evet. Eğer bizi çekiç gibi kullanmaya kalkarlarsa kırılırız, sesimiz çıkmaz olur. Ama doğru akort edilirsek, doğru tutulursak; çekiçlerin asla çıkaramayacağı o eşsiz melodiyi biz çıkarırız.
Elaine Aron’un dediği gibi; hassasiyetiniz bir yük değil, eğer kullanmayı bilirseniz en büyük hediyenizdir. Sadece o “kullanma kılavuzunu” (yani kendinizi) iyi okuyun.
Ve ne olursa olsun, o ince ayarlı ruhunuzu sevin.
Eğer içeriğimi beğendiyseniz ve daha fazlasını okumak isterseniz, web sitemi ziyaret etmeyi unutmayın: https://www.umutgulacti.com/
Sosyal medya hesaplarımı takip ederek güncel paylaşımlardan haberdar olabilirsiniz:
Twitter: https://x.com/umutgulacti369
Medium: https://medium.com/@umutgulactiofficial
Instagram: https://www.instagram.com/umutgulactiofficial/
TikTok: https://www.tiktok.com/@umutgulactiofficial
Pinterest: https://tr.pinterest.com/umutgulacti/
Substack: https://umutgulacti.substack.com/
Destekleriniz için çok değerli, teşekkür ederim!
Destek olmak için bana bir kahve ısmarlayabilirsiniz :) ve E-Posta Bültenime de üye olabilirsiniz…
